شکارچیان روس، مامور نگهبانی از آسمان ایران شدند

در بحبوحه تنش‌های خاورمیانه، تعداد هواپیماهای باری نظامی که از کشورهای همسایه به ایران می‌آیند، بیشتر شده است. بنظر می‌رسد یکی از مهم‌ترین کمک‌های نظامی روسیه تا به این لحظه، ارسال بالگردهای رزمی تهاجمی میل ۲۸ بوده که در جهت تقویت نیروی هوایی ایران می‌تواند نقش مهمی ایفا کند.

میل 28 یک بالگرد دو سرنشینه تهاجمی است و دو خدمه را در خود جای می‌دهد. در واقع خلبان در کابین عقب می‌نشیند و وظیفه هدایت بالگرد را بر عهده دارد و افسر اسلحه نیز در کابین جلو قرار می‌گیرد. میل 28 پنج پروانه اصلی و چهار پروانه به شکل X دارد. جنس پروانه‌های اصلی از مواد ترکیبی بوده و توان مقامت تا کالیبر 30 م.م دارد.

همچنین این بالگرد تهاجمی مجهز به دو موتور Klimov TV 117-3 است که پیش از این روی بالگردهای میل 24 و میل 17 نیز نصب شده‌اند. خروجی و حداکثر توان این موتور در شرایط ایده آل، 2194 اسب بخار قدرت است. ورودی‌های موتور در پشت سر کابین خلبان قرار دارند و مجهز به فیلتر گرد و غبار به منظور پرواز در بیابان‌ها و سامانه ضد یخ هستند.

وجه تمایز میل ۲۸ نسبت به میل ۲۴ شوروی، چرخ‌های ثابت است و جالب اینکه جمع نمی‌شوند. نکته مهم دیگر پیرامون این بالگرد، مخزن سوخت ۱۵۰۰ لیتری و توان حمل چهار مخزن سوخت خارجی با میزان ۲۲۲۸ لیتر سوخت است.

ساختار تسلیحاتی میل ۲۸

مهم‌ترین سلاح بالگرد میل 28 که جزو تسلیحات ثابت آن به شمار می‌رود، توپ تک لوله 30 میلی متری متحرک 2A-42 است. این توپ قابلیت شلیک 300 گلوله دارد و با پوکه‌های 165 میلی متری شلیک می‌شوند. همان‌طور که گفتیم، این سلاح قادر به شلیک 300 تا 900 گلوله بر دقیقه است و دقیقا همان توپی بوده که بر روی خودروهای زرهی روسیه نصب شده و 2500 متر برد موثر دارد.

توپ فوق از دو مخزن فشنگ 150 گلوله‌ای در طرفین بهره می‌برد و می‌تواند از مهمات HE یا انرژی جنبشی به منظور درگیری با اهداف سبک و حتی زرهی بهره گیرد. در صورت شلیک، مهمات انرژی جنبشی می‌توانند در زره 55 میلی متری نفوذ کرده و تا هزار متر برد مفید داشته باشند. توپ تک لولی که از آن صحبت می‌کنیم، مجهز به سامانه دید حرارتی در دماغه شده و می‌تواند تا 110 درجه به چپ و راست و تا 13 درجه به بالا و 40 درجه به پایین حرکت کند.

علاوه بر توپ متحرک 2A-42، دو بالچه حمل سلاح برای میل 28 روسیه در نظر گرفته شده که می‌توانند تا چهار راکت انداز 20 لول 80 میلی متری B8 را حمل کنند. سلاح اصلی ضد تانک این بالگرد، موشک ATAKA است که یک نوع موشک نیمه خودکار هدایت رادیویی مافوق صوت با برد 6000 متر محسوب می‌شود. از طرفی این موشک دارای دو نوع مهمات است:

با این اوصاف، بالگرد رزمی تهاجمی میل 28 روسیه قادر به حمل 8 موشک در زیر هر یک از بالچه‌های حمل سلاح است و در مجموع می‌تواند تا 16 موشک اتکا را حمل کند. علاوه بر این یک موشک قدیمی‌تر به نام AT-6 اشتروم نیز برای این بالگرد در نظر گرفته شده که به نظر نمی‌رسد در نمونه وارداتی به ایران مورد استفاده قرار بگیرد.

سامانه‌های راداری و اپتیکی

اولین نسخه عملیاتی از میل 28 روسی، مدل A بود که قابلیت درگیری در روز داشت. Mil 28-A مجهز به یک سامانه هدف گیری به منظور مقابله با موشک‌های ضد تانک AT-6 و AT-9 و توپ 30 م.م بود. سامانه فوق از یک مسافت یاب لیزری، یک سامانه اپتیکی به منظور کشف، شناسایی و نشانه‌گیری و یک دوربین اپتیکی دیگر با سطح نوری کمتر با هدف پرواز در شب تشکیل شده است.

از آنجایی که نسخه اولیه سامانه دید حرارتی پیشرفته نداشت، نمی‌توانست در شب دید خوبی داشته باشد. نسخه عملیاتی و اصلی این بالگرد که در خدمت ارتش روسیه درآمده، Mil 28-N است. نقطه قوت این نسخه در مقایسه با مدل A، توانایی درگیری در شب بود. این نسخه مجهز به یک سامانه اپتیکی به نام OPS 28N شده که در قسمت فوقانی توپ قرار می‌گیرد و یک سامانه دید حرارتی دارد.

یک سامانه دیگر هم در قسمت تحتانی دماغه تعبیه شده که امکان پرواز شبانه در ارتفاعات پایین را به میل 28 می‌دهد. نسخه N توانایی حمل رادار میلی موجی NO-25 را دارد و دقیقا مشابه با رادار لانگ بود آپاچی، روی توپی پروانه اصلی نصب می‌گردد. رادار موردبحث می‌تواند یک هدف بزرگ را از فاصله 32 کیلومتری و یک تانک را از فاصله 12 کیلومتری شناسایی کند.

نقص‌هایی که هنوز موجود است!

داده‌های میدانی از جنگ اوکراین و گزارش‌های بازسازی‌های بازمانده‌ها نشان می‌دهد که Mi-28 نسبت به تهدیدهای مدرن پدافندی آسیب‌پذیر است. منابع بازگشایی اطلاعات آزاد می‌گویند چندین فروند Mi-28 در اوکراین توسط سامانه‌های ضد هواپیما و از جمله سامانه‌های سبک هدف قرار گرفته و منهدم شده‌اند، که این وضعیت نشان‌دهنده ضعف بقاپذیری در برابر تهدیدات پراکنده و کوچک است.

در برخی از عملیات غیر رزمی و پروازهای آموزشی نیز Mi-28 دچار حادثه‌های فنی و سقوط شده است؛ خبرگزاری تاس روسیه گزارشی از سقوط یک Mi-28 در کریمه به دلیل نقص فنی منتشر کرده که هر دو خلبان را کشته است، و این موضوع پرسش‌هایی درباره قابلیت اطمینان و نگهداری بلندمدت این بالگرد در خدمت مطرح کرده است.

این داده‌ها از منابع معتبر نشان می‌دهند که ضعف‌های Mi-28 نه فقط در تئوری، بلکه در کاربرد عملی و در محیط‌های رزمی و غیررزمی قابل مشاهده بوده‌اند، و همین باعث شده نسخه‌های مدرن‌تر مثل Mi-28NM با اصلاحات قابل توجه عرضه شوند.

جمع‌بندی

برتری میل ۲۸ نسبت به نسخه قبلی و برخی از رقبا، توانایی دید در شب و حتی تاریکی مطلق است، تا جایی که به این بالگرد لقب شکارچی شب داده‌اند. القابی مثل این، نتیجه به کارگیری و استفاده از حسگرهای یکپارچه و قدرتمند و اویونیک پیشرفته است. مهم‌ترین رادار میل ۲۸، موج میلی متری آربالت است که گفتیم در هاب روتور اصلی قرار گرفته است.

کابین میل ۲۸ تمام دیجیتال و با نمایشگرهای چندمنظوره است که عمدتا داده‌های حساس را از رادارها، سنسورهای اپتیکال و هشداردهنده دریافت می‌کند و بر روی کلاه خلبان به نمایش در می‌آورد.